حلال 402
حلال ۴۰۲ که با نام های وایت اسپریت (White Spirit)، تینر روغنی و مینرال اسپریت نیز شناخته میشود، یکی از پرمصرف ترین و پرکاربرد ترین حلال های نفتی در جهان است. این ماده به صورت مایعی شفاف، بی رنگ و با بوی نسبتاً ملایم (شبیه به نفت) از فرآیند پالایش نفت خام و تقطیر برش های کروزن (نفت سفید) تولید میشود و ترکیبی از هیدرو کربن های آلیفاتیک، آلی سیکلیک و آروماتیک با ۷ تا ۱۲ اتم کربن است. حلال ۴۰۲ به دلیل قدرت حل کنندگی بالا، پایداری شیمیایی عالی و قیمت اقتصادی، به عنوان سلطان حلال های رنگ شناخته شده و در صنایع حیاتی مانند تولید رنگ و لاک، رزین سازی، چربی زدایی فلزات، لاستیک سازی، چاپ و تولید واکس کاربرد گسترده ای دارد.
- قابلیت اشتعال و انفجار (بسیار مهم): حلال ۴۰۲ قابل اشتعال است. بخارات آن در دمای بالای ۴۰ درجه سانتی گراد با هوا مخلوط انفجاری تشکیل میدهد. دور از هر گونه شعله، جرقه و منبع حرارت نگهداری و استفاده شود.
- خطرات تنفسی و سیستم عصبی: استنشاق بخارات باعث سرگیجه، سردرد، خواب آلودگی، تهوع و عدم هماهنگی عضلات شده و در غلظت های بالا میتواند منجر به بیهوشی شود. کار در محیط با تهویه قوی و استفاده از ماسک مناسب الزامی است.
- تماس با پوست و چشم: تماس مکرر باعث خشکی، ترک خوردگی و التهاب پوست (درماتیت) میشود. تماس با چشم سبب قرمزی، سوزش و درد میگردد. استفاده از دستکش مقاوم به مواد شیمیایی (نیتریل)، عینک ایمنی و لباس کار ضروری است.
- خطر بلع و آسپیراسیون: در صورت بلعیدن و ورود به مجاری هوایی (آسپیراسیون) میتواند کشنده باشد و باعث پنومونی شیمیایی (التهاب ریه) شود.
- شرایط ایمن نگهداری: در ظروف دربسته و استاندارد، در محیطی خشک، خنک (زیر ۳۰ درجه سانتیگراد) و دارای تهویه مناسب، دور از نور مستقیم خورشید، عوامل اکسید کننده قوی و مواد غذایی نگهداری شود.
- خطرات زیست محیطی: برای آبزیان نسبتاً سمی است. از ریختن آن در فاضلاب و منابع آبی جلوگیری شود.
- در صنعت رنگ، پوشش و رزین کاربرد دارد.
- برای چربی زدایی و تمیزکاری صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد.
- در صنایع چوب، واکس و پولیش استفاده میشود.
- در صنایع چاپ، لاستیک و خشکشویی کاربرد زیادی دارد.
- شکل ظاهری و چگالی: مایع شفاف، بی رنگ و غیر چسبناک با چگالی حدود ۰.۷۸-۰.۸۰ گرم بر سانتی متر مکعب (کمتر از آب).
- نقاط جوش و اشتعال: دارای محدوده نقطه جوش ۱۵۰-۲۰۰ درجه سانتی گراد و نقطه اشتعال بالای ۴۰ درجه سانتی گراد (بسته به گرید).
- حلالیت: نامحلول در آب، اما با اکثر حلال های آلی (الکل، بنزن، اتر) قابل اختلاط است.
- خاصیت شیمیایی برجسته: غیرخورنده و از نظر شیمیایی پایدار است. بخارات آن سنگین تر از هوا بوده و سرعت تبخیر متوسط تا کندی دارد.
- دمای خود اشتعالی: حدود ۲۳۲ درجه سانتی گراد.